Sosyalist feminist teori, içerisinde yaşadığımız toplumsal yapıyı, üzerinde konumlandığımız zemini patriyarkal kapitalizm olarak tanımlar. Patriyarkal kapitalizm kavramsallaştırması, sosyalist feminizmin Marksist teoriye yapmış olduğu en önemli ve başat katkılarından biri olagelmiştir. Kapitalizm kurumsallaşırken patriyarkayı yok etmemiş ya da edememiş, bu iki…
Eski bir Çin bedduası olarak bilinegelen, fakat esasında bu sözü Asya’da çalışmış bir diplomattan duyduğunu söyleyen Birleşik Krallık’ta Dışişleri Bakanlığı yapmış Austen Chamberlain’in dünyaya yaydığı şu “temenniyi” her geçen gün daha derinden yaşamaktayız: “Tuhaf (ya da ilginç) zamanlarda yaşayasın.” Yaşadığımız…
Aralık başında Sağlık Bakanı Fahrettin Koca Hatay’da salgın vaka artış oranının %125’e ulaştığını açıkladı. Salgının artış oranındaki sebep ya da sebepler ne olabilir? a. Sağlık sistemi ve salgının yönetilememesi b. Yoksulluk c. Yurtdışı işçiliği d. Savaş ve etkileri e. Hepsi…
Taciz-flört, ifşa-linç, intikam-eylem, karakter-erkeklik-erkek egemenliği, kadının beyanı esastır-masumiyet karinesi… Her yeni ifşa eylemiyle birlikte, tüm bu kavramlar yeniden tartışmaya açılıyor. Hem de öyle kavramsal düzeyde bir incelik ve derinlikle falan değil, öyle sığ ve bayağı, soyutlamak bir yana “ben” merkezli…
2020 yılının sonuna yaklaşıyoruz. Bütün “kötü” mefhumları 2020 yılına yükleyerek, komplo teorileriyle işin içinden çıkmaya çalışan yaklaşımları bir kenara bırakarak, gerçekte olan bitenlere odaklanacak olursak, daha net bir çıplaklıkla görüyoruz ki, çoklu krizler yapısallaşıyor, çelişkiler derinleşiyor. Sınıfsal uçurum her geçen…
Bir şey, ne kadar karmaşıksa; içinde de o kadar güzellik barındırırmış. Beethoven da çağının ve yaşamının karmaşasında, içindeki güzellikleri unutulmaz melodilere dönüştüren sanatçıdır. O, büyük tutkularla, büyük yaşadı. Zekâsı ve yeteneği doğuştan gelen bir avantaj olabilir belki; ama onu asıl…
8 Aralık 1980 gecesi John Lennon New York’ta Central Park‘ın yanı başındaki The Dakota olarak bilinen apartman binasının girişinde vurularak öldürüldü. Lennon, ölümünden 40 sene sonra dünya çapında adeta mitolojik bir figür. John Lennon çok yönlü bir karakter idi ve…
Ekolojik yıkımın etkilerinin dünyayı sarstığı ve ekoloji mücadelesinin katlanarak yol aldığı zamanlardan geçiyoruz. Kapitalizmde üretim ve ihtiyaçlar arasındaki bağlar koparak hayali ihtiyaçlara bağımlı tüketim modeli ile karşı karşıyayız. Örneğin doğanın bir yılda ürettiği kaynakları altı ayda tüketiyoruz.[1] Doğanın kendini yenilemesine…
Çocuklar, toplumun parçası olan bireylerdir. Kendi kararları, tercih ve yönelimleri, zevkleri vardır. Onların, yaş itibariyle daha küçük olmaları, çocukları güçsüz ya da edilgen yapmaz. Aksine, çocukluk çağı, her insanın geçirdiği özel, potansiyeli olan ve görece uzun da bir dönemdir. Ancak…
Ekim ayında halkların, bir hafta arayla önce Bolivya’da sonra Şili’de elde ettikleri zaferler, kıtanın geleceğini, hatta dünyadaki toplumsal ve siyasi mücadelelerin seyrini ciddi ölçüde etkileyebilecek vaziyette. Latin Amerika epey bir süredir yoğun ve çoğu zaman şiddetli toplumsal mücadelelerin sahnesiydi. Doksanlarda…
ABD’deki siyasi gelişmeler ABD imparatorluğunun dünya sistemindeki konumundan kaynaklı sadece ABD içinde politik bir anlam taşamıyor, aynı zamanda bütün dünyayı bir şekilde etkiliyor. Ve Joe Biden’ın başkan seçilmesiyle birlikte, kimilerinin sandığının aksine, ABD imparatorluktan vazgeçmeyecek. Biden’ın siyasi geçmişinde istikrarlı bir…
Ayasofya’nın etrafında dönen oyunlarda simgeleşen bir dönem/“Ayasofya süreci”, Albayrak’ın istifasıyla sönümleniverdi. Kamuoyu yoklamalarındaki açık düşüşü önlemek isteyen Erdoğan, Ayasofya üzerinden dinî inançları istismar edip, askeri yayılmacılık hamleleriyle de “vatan, devlet, ulus, millet” hassasiyetlerini kışkırtarak kaybetmeye başladığı inisiyatifi yeniden kazanmak istemişti.…
Afrika’daki yoksul çocuklar üzerinde yaptığı ölümcül deneylerle meşhur olan ABD’li Pfizer ilaç tekeli, Kasım ayının başında, koronavirüs aşısının test aşamasının yüzde 90’ın üzerinde bir başarıyla tamamlandığını ilan etti. Koronavirüs aşısını bulduğunu ilan eden Pfizer, insan sağlığının bir sermaye birikim alanı…
Bir taraftan ekonomik krizin yol açtığı yıkım, öte yandan pandeminin tüm faturasını emekçilerin sırtına yüklemek için yapılan ve uygulanan düzenlemeler; işçi sınıfı başta olmak üzere tüm emekçiler için içinden geçilen zorlu ve sert bir dönemi işaret ediyor. Salgının başından itibaren…
Kapitalizmin içinde bulunduğu kriz, çok katmanlı ve süreğen. Krizden çıkış için emeğe dönük saldırılar yoğunlaştırılmış ve süreklileştirilmiştir. İşçiler, açlık ve kölelik kıskacında bir yaşama mahkûm ediliyor. Emek-sermaye mücadelesi, bir bakımdan çalışma zamanı üzerinden sürdürülen mücadelenin tarihidir. Emeğin denetlenmesinde, çalışma saatlerinin…
Katliamlar tarihin lineer akışını parçalar ve bunu yaşayan kişiler, kimlikler dünyanın bir daha eskisi gibi olmayacağını düşünür ve buna inanırlar. Ama elbette ki tarihin lineer akışı içindeki bu kırılmalar sadece verili yaşamın sonu değildir. Aynı zamanda yeni yaşamın da varoluşunun…
Siyasi iktidarın tüm baskı ve şiddet aygıtlarını halka karşı yöneltmesine, her türlü devlet imkânını sınırlarını aşındırarak sonuna değin kullanmasına rağmen teslim alınamayan bir halk gerçekliği var karşımızda. Bugün, parça parça ve dağınık da olsa; halk güçleri tepkisini aktif ya da…
Bu yazı Friedrich Engels’in 200. doğum yılı vesilesiyle kaleme alınmıştır. Friedrich Engels dünya devrimci proleter hareketinin kurucu önderlerinden biridir. Burjuva kökenli olmasına karşın varlığını proleter hareketin gelişimine adamış, muazzam mütevazılığı ve fedakârlığıyla devrimci hareketin ruhuyla bütünleşmiştir. Engels, kendine “ikinci…
Doğa bilimleri, politika ve felsefe alanlarında Marksizm’in bütünlüklü bakış açısını bir araya getiren Anti Dühring için bir Marksizm ansiklopedisi tanımı yapmak abartılı olmayacaktır. Engels’in, Wilhelm Liebknecht’in deyimiyle dönemin proleter hareketine sirayet eden “Dühring salgını”na karşı giriştiği bu polemik, tıpkı Alman…
“İşsizlik” kadar konut “kıtlığı” da bireysel bir kusurun değil bizzat kapitalizmin yarattığı ve sürekli yeniden ürettiği bir olgudur. Fakat bu “kıtlığın” sermaye için oldukça “kârlı” bir tarafı da bulunmaktadır. “Bir sarayda başka türlü düşünülür, bir kulübede başka türlü.”[1] Feuerbach’ın bu…
